{"id":2521,"date":"2022-06-20T15:02:33","date_gmt":"2022-06-20T12:02:33","guid":{"rendered":"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/?p=2521"},"modified":"2022-06-20T15:03:15","modified_gmt":"2022-06-20T12:03:15","slug":"turkiyede-cezasizligin-esasi-ve-usuli-boyutlari-arastirma-raporu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/?p=2521","title":{"rendered":"T\u00dcRK\u0130YE\u2019DE CEZASIZLI\u011eIN ESAS\u0130 VE USUL\u0130 BOYUTLARI ARA\u015eTIRMA RAPORU"},"content":{"rendered":"<p>Haz\u0131rlayan: Deniz GED\u0130K<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/Cezasizlik-Arastirmasi_CMG.pdf\">\u0130ndirmek i\u00e7in t\u0131klay\u0131n\u0131z<\/a><\/p>\n<p>Cezas\u0131zl\u0131k, a\u011f\u0131r insan hakk\u0131 ihlallerinin failleri hakk\u0131nda cezai, medeni, idari yarg\u0131lama veya disiplin s\u00fcre\u00e7leri i\u015fletilerek hesap vermelerinin hukuken veya fiilen engellenmesi hali olarak tan\u0131mlanmaktad\u0131r. Zira cezas\u0131zl\u0131k nedeniyle bu eylemler, a\u011f\u0131r hak ihlalleri faillerinin su\u00e7lanmalar\u0131na, yarg\u0131lanmalar\u0131na, al\u0131konulmalar\u0131na ve e\u011fer su\u00e7lu bulunurlarsa uygun cezalara mahkum edilmelerine, cezan\u0131n infaz\u0131na ve kurbanlar\u0131n u\u011frad\u0131\u011f\u0131 zararlar\u0131 gidermeye y\u00f6nelik herhangi bir hukuki s\u00fcrece konu olmazlar. Bu tan\u0131m \u00e7er\u00e7evesinde cezas\u0131zl\u0131k, a\u011f\u0131r bir insan hakk\u0131 ihlali ger\u00e7ekle\u015ftikten sonra, failleri hakk\u0131nda bir i\u015flem yap\u0131l(a)mamas\u0131n\u0131 ifade eder. Yani cezas\u0131zl\u0131k, ihlalin neden ve nas\u0131l meydana geldi\u011finin ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, soru\u015fturma ve su\u00e7un ispatlanmas\u0131 halinde cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131yla ve ma\u011fdurun giderim hakk\u0131yla ilgilidir.<br \/>\nHesap verilebilirli\u011fin \u00f6n\u00fcnde fiili veya hukuki bir engel olarak cezas\u0131zl\u0131k, temel olarak devletin su\u00e7lar\u0131 ayd\u0131nlatmama iradesinden kaynaklanmaktad\u0131r. Bu irade, genel siyasetin belirlenmesinden yasal d\u00fczenlemelere ve uygulamaya \u00e7ok geni\u015f bir alanda iz b\u0131rakmakta ve cezas\u0131zl\u0131\u011fa neden olmaktad\u0131r. Hesap verilebilirli\u011fin azl\u0131\u011f\u0131 veya imkans\u0131zl\u0131\u011f\u0131, ister hukuktan ister siyasi iradeden\/iradesizlikten, ister k\u00fclt\u00fcrel kodlardan kaynaklans\u0131n, hukuk devletini ve toplumsal bar\u0131\u015f\u0131 do\u011frudan etkilemektedir.<br \/>\nCezas\u0131zl\u0131k \u015f\u00fcphesiz uluslararas\u0131 \u00e7at\u0131\u015fmalarda da g\u00fcndeme gelebilir. Ne var ki uluslararas\u0131 nitelik ta\u015f\u0131yan \u00e7at\u0131\u015fmalarda taraflar\u0131n birbirlerine y\u00f6nelik ger\u00e7ekle\u015ftirece\u011fi su\u00e7lar\u0131n bir di\u011feri taraf\u0131ndan ileri s\u00fcr\u00fclmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bir devletin egemenlik s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7erisinde ger\u00e7ekle\u015fen hak ihlallerinin ise muhatab\u0131 bu hak ihlallerini ger\u00e7ekle\u015ftiren devlet olmas\u0131, cezas\u0131zl\u0131kla m\u00fccadeleyi daha da g\u00fc\u00e7le\u015ftirmektedir. Bu nedenle cezas\u0131zl\u0131k \u00f6rneklerinin \u00f6zellikle i\u00e7 \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgeler ile otoriter rejimler taraf\u0131ndan y\u00f6netilen yerlerde yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek yanl\u0131\u015f olmaz. Bu hallerde hak ihlallerinin, \u015fayet do\u011frudan devlet taraf\u0131ndan y\u00f6nlendirilmiyorlarsa, devletin deste\u011fi veya g\u00f6z yummas\u0131 ile ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini, bu nedenle de soru\u015fturulup cezaland\u0131r\u0131lmalar\u0131nda g\u00fc\u00e7l\u00fck oldu\u011funu ileri s\u00fcrmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bu nedenle cezas\u0131zl\u0131k genellikle yap\u0131sal, sistematik bir soruna i\u015faret etmektedir. Nitekim cezas\u0131zl\u0131kla m\u00fccadelenin insan haklar\u0131 hukukunun merkezi konular\u0131ndan biri haline gelmesini sa\u011flayan kararlar\u0131n, on y\u0131llarca diktat\u00f6rl\u00fckler ve cunta rejimleriyle y\u00f6netilen ve binlerce ki\u015finin ak\u0131betinin hala belirsiz oldu\u011fu Latin Amerika\u2019dan \u00e7\u0131kmas\u0131 \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 de\u011fildir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Haz\u0131rlayan: Deniz GED\u0130K \u0130ndirmek i\u00e7in t\u0131klay\u0131n\u0131z Cezas\u0131zl\u0131k, a\u011f\u0131r insan hakk\u0131 ihlallerinin failleri hakk\u0131nda cezai, medeni, idari yarg\u0131lama veya disiplin s\u00fcre\u00e7leri i\u015fletilerek hesap vermelerinin hukuken veya fiilen engellenmesi hali olarak tan\u0131mlanmaktad\u0131r. Zira cezas\u0131zl\u0131k nedeniyle bu eylemler, a\u011f\u0131r hak ihlalleri faillerinin su\u00e7lanmalar\u0131na, yarg\u0131lanmalar\u0131na, al\u0131konulmalar\u0131na ve e\u011fer su\u00e7lu bulunurlarsa uygun cezalara mahkum edilmelerine, cezan\u0131n infaz\u0131na ve kurbanlar\u0131n u\u011frad\u0131\u011f\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2522,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[61],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2521"}],"collection":[{"href":"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2521"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2521\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2525,"href":"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2521\/revisions\/2525"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2522"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2521"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2521"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cezasizliklamucadele.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2521"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}